Η ΠΑΝΤΟΔΥΝΑΜΙΑ ΤΟΥ ΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΟΥ

            Πολλές φορές είναι δύσκολη η ανάλυση λέξεων της καθομιλουμένης, που από συνήθεια αναφέρουμε, χωρίς όμως να γνωρίζουμε τη πραγματική τους έννοια.

            Κατεστημένο, λοιπόν, είναι ένα μόρφωμα που διαμορφώνεται από μία μετριότητα  προσώπων που συσπειρώνονται για να προσπορισθούν οφέλη, που δεν τους ανήκουν, και είναι σε βάρος ατόμων ικανών και έντιμων, αξιοπρεπών και ευφυών.

            Οι μέτριοι αυτοί , δίκην συμμοριών, αλληλουποστηρίζονται, ευνοούν εαυτούς και αλλήλους, χαράσσουν οργανόγραμμα και σχεδιάζουν προώθηση ημετέρων σε χρόνους κατάλληλους, αποδοκιμάζοντας ταυτόχρονα τους διαφορετικούς, που αντιστέκονται, διατηρούν την αξιοπρέπειά τους, δεν υποτάσσονται στο μόρφωμα του συστήματος.

            Η δυσκολία αντιμετώπισης των άθλιων του κατεστημένου είναι ασφαλώς πολύ εμφανής, οι έντιμοι που καταγγέλλουν , σε ελάχιστο χρόνο γίνονται καταγγελλόμενοι, διαπομπεύονται και απομακρύνονται από τα κέντρα αποφάσεων κατά τον χειρότερο τρόπο.

            Το κατεστημένο που δρα, εφευρίσκει τρόπους διάκρισης και κατοχής υψηλών θέσεων, τσακίζει, απειλεί με τον χειρότερο τρόπο τους αμφισβητίες, τους δικαιούμενους ασφαλώς κάτι καλύτερο, τους περιθωριοποιεί, τος απογοητεύει.

            Σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας, αυτοί που ανήκουν στο κατεστημένο, είτε αυτό είναι οικονομικό, είτε πολιτικό, είτε εκκλησιαστικό, είτε καλλιτεχνικό.είτε αθλητικό, κατέχουν τα σκήπτρα της εξουσίας, αποφασίζουν για τις τύχες της χώρας, των πολιτών, το μέλλον όλων.

            Με μοναδικά προσόντα το θράσος και την ανεντιμότητα, την ευχερή μετάβαση από τη μία πλευρά στην άλλη, όπου το συμφέρον είναι άφθονο, επικρατούν οι παντοδύναμοι μηδαμινοί, κατασκευάζουν ενόχους και διαιωνίζουν μία ανυπόφορη και άδικη κατάσταση.

            Όσοι προσπάθησαν, προς τιμή τους, να μείνουν ανένταχτοι, να αγωνισθούν για τη δημιουργία αξιών και αρχών, δυστυχώς διεψεύσθησαν και απομακρύνθηκαν αναγκαστικά, μη μπορώντας να αφήσουν ούτε ένα λιθαράκι ελπίδας και αισιοδοξίας.

            Στους ρυθμούς αυτούς κινείται η χώρα μας, η πολιτική της οποίας είναι παρεμβατική και ευνοιοκρατική, εντάσσοντας μάλιστα  και άλλους ημέτερους στον υπόνομο του κατεστημένου.-

του Ευάγγελου Ραφτόπουλου

Το ευρωπαϊκό όνειρο…

Είχαν δίκιο, τελικά, οι ευρωσκεπτικιστές; Το όνειρο των ιδρυτών της, για μια ενωμένη Ευρώπη - εμπνευσμένο κυρίως από φόβους για την αποφυγή ενός ευρωπαϊκού πολέμου, και στηριγμένο στην ιδεαλιστική άποψη ότι τα εθνικά κράτη είχαν ξεπεραστεί και θα έδιναν τη θέση τους σε ενωμένους, αλληλέγγυους  Ευρωπαίους πολίτες – είναι ένα ουτοπικό αδιέξοδο;

Φαινομενικά, η σημερινή κρίση της Ευρώπης, η οποία κάποιοι προβλέπουν ότι θα διαλύσει την Ευρωπαϊκή Ένωση, είναι χρηματοπιστωτική. Οι αρχιτέκτονες του ευρώ, ισχυρίζονται ότι η ιδέα τους για ένα κοινό νόμισμα ήταν σωστή, αλλά η «εφαρμογή» της ήταν ελαττωματική, επειδή επέτρεψε στις πιο αδύναμες οικονομικά χώρες να δανείζονται εύκολα και υπερβολικά.

Στα θεμέλιά της όμως, η κρίση είναι πολιτική. Όταν κυρίαρχα κράτη έχουν το δικό τους εθνικό νόμισμα, οι κυβερνήσεις έχουν τη δυνατότητα να ασκούν την εθνική οικονομική πολιτική σύμφωνα με το κατά περίπτωση συμφέρον των πολιτών και της χώρας. Η συμμετοχή τους σε μία οικονομική ένωση, πολύ δε περισσότερο σε μία νομισματική τα στερεί αυτό το δικαίωμα.

Από την στιγμή που η ΕΕ δεν αποτελεί εθνικό κράτος, λειτουργεί δε απλά ως οικονομική και νομισματική ένωση δεν υπάρχει «ευρωπαϊκός λαός» για να συνδράμει την ΕΕ στις δύσκολες στιγμές της. Οι οικονομικές ανισότητες μεταξύ βορρά και νότου, σε συνδυασμό με την οικονομική κρίση έχουν εξαφανίσει την αρχή της αλληλεγγύης, βασικό συστατικό μιας ένωσης κρατών.

Αντί για έκφραση αλληλεγγύης, οι ηγέτες του πλούσιου βορρά ηθικολογούν, επισημαίνοντας ότι τα όποια προβλήματα της νότιας Ευρώπης είναι αποτέλεσμα της τεμπελιάς των λαών της, ή της διεφθαρμένης φύσης, των πολιτικών της. Έτσι διακινδυνεύουν την υπόσταση της Ευρώπης, με υπαρκτούς τους εθνικιστικούς κινδύνους, για την αποτροπή των οποίων δημιουργήθηκε η ΕΕ.

Η Ευρώπη οφείλει να επιδιορθωθεί τόσο πολιτικά όσο και οικονομικά. Είναι εμφανές, ότι η ΕΕ υποφέρει σήμερα από «δημοκρατικό έλλειμμα». Το πρόβλημα είναι, ότι η δημοκρατία συνήθως αναπτύσσεται  μέσα σε εθνικά κράτη, όπου οι πολίτες τους έχουν την αίσθηση ότι ανήκουν σε μία εθνότητα και είναι δύσκολο, η αίσθηση αυτή, να μεταφερθεί αντίστοιχα σε ένωση κρατών.

Είναι αυτό δυνατόν σε μια υπερεθνική οντότητα όπως η ΕΕ; Αν η απάντηση είναι όχι, ίσως είναι προτιμότερο να επιστρέψουμε στην «εθνική κυριαρχία» του κάθε ευρωπαϊκού κράτους μέλους, να εγκαταλείψουμε το κοινό νόμισμα και να ξεχάσουμε ένα όνειρο που απειλεί να γίνει τελικά εφιάλτης. Έτσι όμως θα δικαιώσουμε πλήρως και όλους τους εθνικιστές της Ευρώπης.

Η διάλυση της ΕΕ  αν ήταν δυνατή, θα είχε ένα τεράστιο κόστος. Η εγκατάλειψη του ευρώ,  θα τραυμάτιζε το τραπεζικό σύστημα της Ευρώπης, με συνέπειες και για τον πλούσιο βορρά, αλλά και τον προβληματικό νότο. Αν η ανάκαμψη των κρατών είναι δύσκολη εντός της ευρωζώνης, σκεφτείτε πως θα ήταν να αποπληρώσουν τα χρέη τους σε υποτιμημένο εθνικό νόμισμα.

Υπάρχουν όμως και οι πολιτικές επιπτώσεις. Με τη διάλυση, θα υπήρχε  μεγάλος κίνδυνος να χαθούν εντελώς τα κέρδη που έχει καταφέρει η ΕΕ, ιδίως στο ζήτημα της θέσης της ίδιας της Ευρώπης στον κόσμο. Σε εθνική απομόνωση, οι ευρωπαϊκές χώρες θα είχαν περιορισμένη παγκόσμια σημασία. Ενώ, ως ένωση κρατών, η Ευρώπη είναι σήμερα παγκόσμια δύναμη.

Η ανταπάντηση στη διάλυση της ΕΕ είναι η ενίσχυσή της και η συσσώρευση του χρέους, με τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Υπουργείου Οικονομικών. Για να γίνει όμως αποδεκτό   από τους Ευρωπαίους  πολίτες, χρειάζεται περισσότερη «δημοκρατία» στην ΕΕ. Απαιτείται συναίσθηση  της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, με ενίσχυση θεσμών, αντιπροσώπευσης, και του Κοινοβουλίου.

Οι πλούσιες χώρες του Βορρά πρέπει να αντιληφθούν ότι είναι προς το συμφέρον τους να ενισχύσουν την ΕΕ. Είναι γεγονός, ότι αυτές κέρδισαν τα περισσότερα από το ενιαίο νόμισμα, με τις φτηνές εξαγωγές στους Ευρωπαίους του νότου. Οι ίδιες επίσης ωφελήθηκαν από τα χαμηλά επιτόκια δανεισμού και τις ισοτιμίες ευρώ-δολαρίου, λόγω των φτωχών οικονομιών του Νότου.

Η δημοκρατία είναι δυνατόν να φαντάζει σαν όνειρο σε μια κοινότητα 27 εθνικών κρατών, και ίσως είναι αληθές. Αλλά αν όντως επιθυμούμε να οικοδομήσουμε μια «ουσιαστικά» ενωμένη Ευρώπη, σαφώς και αξίζει να το σχεδιάσουμε. Ήδη κάποια δειλά βήματα έχουν γίνει με την αύξηση του ρόλου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και την εκλογή οργάνων, αλλά δεν αρκούν.

Η κρίση στις χώρες του Νότου έχει δημιουργήσει σήμερα ένα μεγάλο κύμα μετανάστευσης ιδιαίτερα των νέων προς τις χώρες του Βορρά. Η ζήτηση αυτή αφορά εξειδικευμένα νεαρά άτομα τα οποία αναζητούν ευκαιρίες εργασίας. Οι μετακινήσεις αυτές πιθανόν να είναι το πρώτο σημείο αναγκαστικής επαφής της κουλτούρας των λαών της Ευρώπης, στην καθημερινότητά τους.

Το «ευρωπαϊκό όνειρο» είναι δυνατόν να υπάρξει, εάν οι χώρες μέλη αποφασίσουν να θέσουν το ευρωπαϊκό συμφέρον, πάνω από το αντίστοιχο εθνικό. Αυτό απαιτεί πολιτική βούληση, αλλά και αλλαγή νοοτροπίας, τόσο των Κυβερνήσεων όσο και των λαών τους. Η σημερινή κρίση  το καθιστά περισσότερο δύσκολο, όσο όμως και αναγκαίο για να επιτευχθεί.

Και ποιος μπορεί να πει τί είναι δυνατόν να γίνει; Είναι γεγονός ότι σήμερα η ΕΕ λειτουργεί μέσα από ένα δαιδαλώδες σύστημα εξουσίας, συμβιμβασμών και συμφερόντων. Και ενώ οι  γραφειοκράτες των Βρυξελλών έχουν εξαντλήσει τα αποθέματά τους σε προτάσεις και λύσεις, οι Ευρωπαίοι πολιτικοί  έχουν ακόμη στα χέρια τους  εναλλακτικές λύσεις και δυνατότητες.

Το στοίχημα για το «ευρωπαϊκό όνειρο» τώρα ξεκινά ξανά. Η κατάληξή του θα εξαρτηθεί από την ικανότητα αντίδρασης της σημερινής οικονομικής και πολιτικής ελίτ της Ευρώπης. Αν επιλέξει λύσεις με κριτήριο τις ευρωπαϊκές θέσεις ή θα παραμείνει προσδεδεμένη στο στενό εθνικό της συμφέρον. Το παγκόσμιο περιβάλλον σήμερα, πιέζει για άμεσες λύσεις.

Οι πολιτικές δυνάμεις της Ευρώπης, αν τελικώς δεν μπορούν να λάβουν αποφάσεις οφείλουν να ενημερώσουν άμεσα τους λαούς στα εθνικά κράτη μέλη. Μετά από μία πλήρη ενημέρωση, ο κάθε ευρωπαϊκός λαός θα είναι σε θέση, να αποφασίσει για το μέλλον της Ευρώπης και της χώρας του. Η ευθύνες για τη μετέπειτα πορεία της Ευρώπης θα ανήκει στους λαούς της.

Το ελληνικό «πείραμα»…

Έχει υποστηριχτεί πολλές φορές και αντίστοιχα ισάριθμα έχει διαψευσθεί, ότι στην Ελλάδα η ευρωπαϊκή φιλελεύθερη οικονομική και πολιτική ελίτ βρήκε το ιδανικό πειραματόζωο. Για να έχουμε μία όσο το δυνατόν αντικειμενική γνώμη, θα πρέπει να εξετάσουμε τα γεγονότα, όπως αυτά έχουν δημοσιευθεί από τα διάφορα επίσημα όργανα.

Τα γεγονότα…

Τα στοιχεία της Eurostat αναφέρουν ότι έχουμε απολέσει το 25% του ΑΕΠ μας, ενώ από το 2007 η οικονομία μας για επτά συνεχόμενα χρόνια βρίσκεται σε ύφεση. Το γεγονός αυτό δεν έχει συμβεί ποτέ στη σύγχρονη ιστορία, παρά μόνο σε εμπόλεμες καταστάσεις. Ακόμη και στην Αμερικανική ύφεση του 1929, η οικονομία είχε μεν συρρικνωθεί 20% μέσα σε  διάστημα πέντε χρόνων χρόνια, ενώ από το πέμπτο έτος ξεκινούσε η ανάκαμψή της. 

Σύμφωνα με τη Συνθήκη για τη δημιουργία της Ευρωζώνης, οι χώρες προστατεύονται από την υποχρέωση να αναλάβουν τα χρέη των άλλων. Όταν τον Απρίλιο του 2010, η Ελλάδα ανακοίνωσε ότι δεν μπορούσε πλέον να χρηματοδοτήσει το χρέος της, θέτοντας σε κίνδυνο το «κοινό νόμισμα» και την ΕΕ η Συνθήκη στο σημείο αυτό παραβλέφθηκε. Έτσι, αγνοήθηκαν οι «κανόνες» της ΕΕ σε πολλά τους σημεία, με στόχο το «κοινό καλό». Στα επόμενα χρόνια η Ελλάδα βοηθήθηκε με πιστώσεις από την Ευρώπη (ΕΕ & ΕΚΤ) και το ΔΝΤ στο να διασωθεί από τη χρεοκοπία, λαμβάνοντας δάνεια ύψους 247 δις ευρώ.

Ο δανεισμός της χώρας από την ΕΕ, ΕΚΤ και ΔΝΤ εκτός από το τυπικό χρέος (δανειζόμενα ποσά πλέον τόκων) είχε ακόμη ένα τίμημα τη σκληρή λιτότητα. Η Ελλάδα αναγκάστηκε να περικόψει μισθούς και συντάξεις, να «περιορίσει» το δημόσιο τομέα και τις κοινωνικές παροχές και να αυξήσει υπέρμετρα τη φορολογία προκειμένου, σύμφωνα με το εφαρμοζόμενο φιλελεύθερο μοντέλο, να καταστήσει την οικονομία της ανταγωνιστική, μέσα σε μια νομισματική ένωση με ανισότητες και στρεβλώσεις.

Ενώ οι ηγέτες της Ευρώπης (ΕΕ) ομιλούν υποστηρίζοντας ότι η κρίση είναι παρελθόν, μια σειρά από εκθέσεις επισήμων οργάνων παρουσιάζουν μία εντελώς διαφορετική εικόνα. Η έκθεση της Επιτροπής για το 2013 αναφέρει ότι το 24% των Ελλήνων είχαν εισόδημα κάτω από το όριο της φτώχειας. Η ανεργία στη χώρα παραμένει πεισματικά κοντά στο 28% και πλήττει ιδιαίτερα τους νέους, ενώ για την περίοδο 2008-2013 το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών μειώθηκε κατά 14,8%.

Πριν τις αναθεωρήσεις του ελλείμματος, το Ελληνικό χρέος το 2009 έφθανε το 110% του ΑΕΠ , ένα ποσοστό το οποίο χρησιμοποιήθηκε κυρίως για την επίκληση των δανειστών μας,  ώστε να αποφευχθεί ο κίνδυνος χρεοκοπίας και η μη-βιωσιμότητά του. Στο αυτό ποσοστό το οποίο έπειτα έγινε 129%, στηρίχτηκε η «αναγκαιότητα» για τα «μνημόνια». Έκτοτε οι δανειστές προσπαθούν να μας πείσουν, ότι θα επιτευχθεί το επιλεγόμενο σενάριο για χρέος 124% επί του ΑΕΠ το 2020, αφού πρώτα φτάσει στο προβλεπόμενο 175% το 2016, και ότι τελικά θα είναι βιώσιμο χωρίς την ανάγκη κάποιο «κουρέματος». 

Η ανάλυση…

Είναι γεγονός, ότι ολόκληρο το σύστημα των δανειακών συμβάσεων, γνωστών και ως «μνημονίων» είναι εκτός του δικαίου της ΕΕ, και σε πλήρη αντίθεση προς τις βασικές αρχές της, όπως  η αρχή της αλληλεγγύης η οποία θεωρείται πρωτεύουσα για μία ένωση κρατών. Επισημαίνω δύο παραβιάσεις του δικαίου τις οποίες περιέχουν οι όροι των «μνημονίων», συναφείς μεταξύ τους. Η  πρώτη ορίζει ότι η Ελλάδα παραιτείται «αμετάκλητα και άνευ όρων» από κάθε ένσταση λόγω εθνικής κυριαρχίας του ιδίου του κράτους  ή της περιουσίας του ή για οποιοδήποτε άλλο λόγο κατά οποιασδήποτε πράξης των Δανειστών της σε σχέση με τις δανειακές συμβάσεις -μνημόνια (συντηρητική και αναγκαστική κατάσχεση, αναγκαστική εκτέλεση, πλειστηριασμό κ.τ.λ.). Η δεύτερη ορίζει ότι οι Δανειστές μπορούν να συμφωνήσουν να μεταβιβάσουν τα δικαιώματά τους από τις Συμφωνίες Δανεισμού σε τρίτο κράτος. Με αυτούς τους δύο όρους εκτός των άλλων, η κυριαρχία της Ελλάδας είναι εγκλωβισμένη όχι μόνο οικονομικά, αλλά και πολιτικά.

Οι δανειστές μας με δηλώσεις του Υπουργού Οικονομικών της Γερμανίας και του Προέδρου του Eurogroup, αναφέρθηκαν επίσης στο ενδεχόμενο και τρίτου πακέτου στήριξης για την Ελλάδα. Επιβεβαίωσαν την εξέταση της αναγκαιότητας για νέα «βοήθεια», η οποία θα καθοριστεί μετά το καλοκαίρι. Συγκεκριμένα, τόνισαν ότι το δημόσιο χρέος της Ελλάδας παραμένει σε υψηλά επίπεδα.«Αν η Ελλάδα κληθεί να το χρηματοδοτήσει από τις Αγορές τότε το επιτόκιο θα κυμαίνεται γύρω στο 6% με 7%, γεγονός που καθιστά την εξυπηρέτησή του σχεδόν αδύνατη,..» όπως  δήλωσε ο Ολλανδός Υπουργός Οικονομικών. Φυσικά ένα νέο δανειακό πακέτο αναμένεται ακόμη και αν δεν συνοδεύεται από νέα μέτρα λιτότητας, να επιμείνει στην πιστή τήρηση των παλαιοτέρων συμφωνιών.

Από την  αρχή της κρίσης οι πολίτες της Ελλάδας διαπιστώνουν  μια μακρόχρονη και συνεχή απαξίωσης κάθε μορφής περιουσιακού τους στοιχείου, κινητού και ακινήτου. Οι τιμές των νέων ομολόγων, που εξέδωσε η Ελλάδα, μετά το κούρεμα του δημοσίου χρέους, δηλαδή των παλαιών ομολόγων, διαπραγματεύονται στη δευτερογενή αγορά στο 15-22% της ονομαστικής τους τιμής, ανάλογα με την ημερομηνία λήξης τους. Οι συνεχείς φόροι στην ακίνητη περιουσία, σε συνδυασμό με τη μείωση των διαθεσίμων εισοδημάτων, την απουσία ρευστότητας, τη διακοπή των δανειοδοτήσεων και την υποτιμητική προσδοκία, έχουν οδηγήσει σε ανυπαρξία την αγορά ακινήτων και σε καταβαράθρωση των τιμών τους.

Αυτά είναι μερικά από τα κύρια γεγονότα της κρίσης, καθώς και των συνεπειών τους  η άντληση των οποίων έγινε με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία τα οποία έχουν αναρτηθεί κυρίως στο διαδίκτυο. Η παράθεση όμως των όποιων στοιχείων απαιτεί και την εξαγωγή συμπερασμάτων συνεπικουρημένων και από τυχόν άλλα διαθέσιμα στοιχεία τα οποία δεν αναφέρονται, ώστε να διαπιστώσουμε σε τι συνίσταται επακριβώς το ελληνικό «πείραμα».

Όλα αυτά τα δεδομένα (στοιχεία και στατιστικά) μας τα αποκαλύπτουν τα όργανα της ίδιας της  ΕΕ. Και οι περισσότεροι από εμάς πιστεύουμε σε αυτά, ίσως να είναι τα μόνα τα οποία μπορούμε να εμπιστευόμαστε. Ένα λογικό συμπέρασμα το οποίο προκύπτει από τη συνολική στάση των εταίρων μας είναι, ότι μετά τη σωτηρία των χρηματοπιστωτικών τους ιδρυμάτων, με τη μετατροπή του ιδιωτικού χρέους με ελληνικό δίκαιο, κυρίως  σε χρέος μεταξύ κρατών και με αγγλοσαξονικό δίκαιο, επιδιώκουν περεταίρω τη λεηλασία της χώρας. Οι συνέπειες της στρατηγικής τους αυτής είναι οδήγησαν στη σημαντική απομείωση της αξίας όλων των μορφών παγίων και κινητών περιουσιακών στοιχείων ιδιωτικών αλλά και δημοσίων. Για τον ίδιο λόγο έχουν μειωθεί οι αμοιβές της εργασίας, των υπηρεσιών, οι εργοδοτικές εισφορές, τα εργασιακά και τα κοινωνικά δικαιώματα. Όλα αυτά με βασικό αίτιο τη δήθεν  ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της Ελληνικής Οικονομίας,  η οποία όμως θα εμφανιστεί, σύμφωνα με τους εμπνευστές της, στο απώτερο μέλλον.

 Οι Έλληνες πολιτικοί βαδίζουν ένα δικό τους ιδιόμορφο στεγανοποιημένο νομικά δρόμο με βάση μικροκομματικές σκοπιμότητες αλλά και προστασίας από διώξεις για πράξεις και παραλήψεις λόγω των «μνημονίων». Καταρχήν αυτοί έδωσαν τον απαραίτητο χρόνο  να μετατραπεί το ελληνικό χρέος σε κρατικό και ενέπλεξαν στο Ελληνικό  χρέος και το ΔΝΤ. Στη συνέχεια συνέχισαν να ενεργούν με βάση τη γνωστή προσφιλή τους κομματικοποιημένη παραδοσιακή πολιτική, η οποία έφερε τη χώρα σε αυτή την κατάσταση. Αυτή η ίδια πολιτική νοοτροπία δεν τους επέτρεψε να εκπονήσουν ένα βασικό σχέδιο εξόδου της χώρας από την κρίση και αρκέστηκαν απλά να εφαρμόζουν τις ταμειακές απαιτήσεις των δανειστών. Το «πείραμα» βέβαια, εκτελέστηκε σε βάρος κυρίως των συνηθισμένων φορολογικών υποζυγίων της Ελλάδας, τα οποία είναι οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι αλλά και οι ιδιοκτήτες κινητής και ακίνητης περιουσίας.

Αποτέλεσμα της ασύμμετρης φορολογίας , την οποία επέλεξαν ως κοινή λύση δανειστές και οι κυβερνώντες,  ήταν να επιτύχουν την ολοσχερή διάλυση της μεσαίας  αστικής τάξης, αλλά και της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας στην Ελλάδα. Οι βελτιωμένες οικονομικές στατιστικές (πρωτογενές πλεόνασμα κτλ.) σαφώς δεν πρέπει να αγνοηθούν ή να υποτιμηθούν, αλλά ούτε θα πρέπει να συμβεί το ίδιο με τα αποτελέσματά τους. Την νέα τάξη των νεόπτωχων, τις χαμένες γενιές τις κρίσης, τους χιλιάδες των Ελλήνων που έχουν μεταναστεύει για την Ευρώπη, την Αυστραλία και τον Καναδά. Και το μεγαλύτερο έγκλημα είναι  ότι αυτή η χώρα έχει απολέσει ένα μεγάλο μέρος του νεανικού επιστημονικού της δυναμικού, στο οποίο επένδυσε και το οποίο εκμεταλλεύονται άλλες οικονομίες.

Και καταλήγουμε…

Η Ελλάδα μας, μια χώρα του ύψους ή του βάθους, η οποία  συνεχίζει το δικό της μοναχικό δρόμο σε σχέση με αντίστοιχους σχεδόν των περισσοτέρων χωρών. Μια χώρα η οποία αρνείται να αποκτήσει σύγχρονη παραγωγική βάση και να διαρθρώσει ανταγωνιστική οικονομία.  Μια χώρα όπου η αξιοκρατία, η αξιολόγηση και η αριστεία θεωρούνται είδη προς εξαφάνιση και χρησιμοποιούνται μόνο για επικοινωνιακούς λόγους. Μια χώρα, η οποία, ενώ συμμετέχει σε μία μοναδική οικονομική ένωση κρατών, αρνείται να συζητήσει με τους εταίρους της σε ορθολογική βάση, με στοιχεία και προτάσεις. Δείχνει  ότι προτιμά να συμπεριφέρεται απρεπώς, να αυθαιρετεί, να υποκρύπτει, υιοθετώντας μη συμβατές προς την ευρωπαϊκή  κουλτούρα συμπεριφορές. Μια χώρα με δικούς της αυθαίρετους κώδικες. Μια χώρα η οποία  αντιστρατεύεται τη λογική. Μια χώρα η οποία αποδέχεται να είναι το «πείραμα» και να υιοθετήσει πλήρως τις απαιτήσεις των δανειστών της.

Αυτό, επίσης, είναι μέρος της ελληνικής ιστορίας. Η ιστορία θα καταδείξει τι ακριβώς συνέβη και η χώρα έφθασε στην κρίση, ποιοι ευθύνονται για τις επιλογές οι οποίες έγιναν, ποιες είναι οι σκοπιμότητες οι οποίες εξυπηρετήθηκαν. Δυστυχώς όμως αυτό θα είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί ίσως από τις επόμενες γενεές και οι υφιστάμενες απλώς θα έχουν υποστεί τις συνέπειες και θα αναρωτιούνται γιατί;

Μια τελευταία λύση θα ήταν να σταματήσουμε το «πείραμα». Αυτό όμως απαιτεί εθνικό σχέδιο σωτηρίας και ανάπτυξης, που θα περιέχει ρεαλιστικές λύσεις και θα υποστηριχθεί από το σύνολο του πολιτικού φάσματος στην Ελλάδα. Ένα σχέδιο με προοπτική και ελπίδα για τους Έλληνες Πολίτες, το οποίο θα επαναφέρει τη χαμένη αξιοπρέπεια στον Έλληνα και θα του αναπτερώσει το ηθικό. Λύσεις υπάρχουν, δεν είναι όλα μαύρα ή όλα άσπρα όπως συνηθίζουν να μας τα παρουσιάζουν οι πολιτικοί, απλώς δεν εξυπηρετούν τα συμφέροντα του κόμματος ή της οικονομικής ελίτ η οποία τους υποστηρίζει. Όσο αυτή η νοοτροπία και  κατάσταση διαιωνίζεται η χώρα θα αποτελεί πεδίο εφαρμογής «πειραμάτων» εκ μέρους των δανειστών μας και των συνοδοιπόρων τους. 

Η διέξοδος στο αδιέξοδο…

Η επικοινωνιακή πολιτική της συμπολίτευσης προσπαθεί να πείσει τον Έλληνα Πολίτη ότι η μόνη λύση για έξοδο από την κρίση είναι η εφαρμογή των απαιτήσεων των δανειστών μας. Από την άλλη πλευρά η αντιπολίτευση προτείνει κάποιες διαφορετικές λύσεις, ανάλογα με την πολιτική ιδεολογία της κάθε παράταξης, χωρίς όμως πειθώ, ότι αυτές είναι ρεαλιστικές.

Ο απλός πολίτης συγχυσμένος δε δύναται να αντιληφθεί τι ακριβώς συμβαίνει, ποια είναι τα πραγματικά οικονομικά στοιχεία της χώρας και να αξιολογήσει τις προτεινόμενες λύσεις. Οι πολιτικές δυνάμεις της χώρα σκοπίμως ενημερώνουν απομονώνοντας τα στοιχεία εκείνα τα οποία εξυπηρετούν τα όποια στενά πολιτικά παραταξιακά και προσωπικά συμφέροντα.

Θα πρέπει να αποδεχτούμε ορισμένα γεγονότα τα οποία είναι αναμφισβήτητα. Η Ελλάδα, ως μέλος ένωσης κρατών, έχει αποδεχτεί και μεταφέρει στα όργανα της αρκετά από τα κυριαρχικά της δικαιώματα. Οι δανειακές συμβάσεις, τις οποίες έχει υπογράψει η χώρα, είναι δεσμευτικές γιατί το κράτος έχει συνέχεια ασχέτως των εναλλαγών στην Κυβέρνηση.

Οι όποιες λύσεις θα πρέπει να αναζητηθούν μέσα στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και των δανειακών συμβάσεων με τα κράτη μέλη της ευρωζώνης, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ. Στη συνέχεια θα προσπαθήσουμε να σκιαγραφήσουμε τις δυνατότητες ελιγμών οι οποίες παρέχονται στην Ελληνική Κυβέρνηση, ώστε να διαπραγματευθεί με αξιοπρέπεια το χρέος.

Η Ελλάδα καλείται να πληρώσει μέχρι τα τέλη του 2014 στην ΕΚΤ και τις κεντρικές τράπεζες των κρατών της ΕΕ ομόλογα ύψους 30 δις ευρώ. Ακόμη και αν δεν εξοφληθούν στην τιμή κτήσης τους, η επιμήκυνση στη αποπληρωμή τους θα εξασφάλιζε τα απαραίτητα κεφάλαια για την επαναγορά τους, από τη δευτερογενή αγορά, με όφελος το 25% του ΑΕΠ του 2012.

Τα 48,8 δις ευρώ για την ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών, είναι απαραίτητο να αφαιρεθούν από το ελληνικό χρέος και να μεταφερθούν στον EFSF, με όσο το δυνατό πιο πολυετές πρόγραμμα λήξης. Ο συνδυασμός των δύο θα αφαιρέσει από το ελληνικό χρέος μεταξύ 100 και 130 δις ευρώ, χωρίς οικονομικό και πολιτικό κόστος για οιονδήποτε.

Ενώ η μείωση στα επιτόκια των ελληνικών δανείων θα συναντήσει πολλές αντιδράσεις, η κεφαλαιοποίηση των τόκων των ελληνικών δανείων είναι δυνατή χωρίς αντιρρήσεις. Για τα πρώτα δύο χρόνια, θα απελευθερωθούν κεφάλαια ύψους 22 δις ευρώ, για την επαναγορά ομολόγων από τη δευτερογενή αγορά, με πιθανή μείωση του χρέους ,ας κατά 40 δις ευρώ.

Η χρήση πολιτικά ουδέτερων λύσεων για τη μείωση του ελληνικού χρέους, θα οδηγούσε σε μείωσή του κατά 140 έως 192 δις ευρώ μέχρι το τέλος του 2014, δηλαδή κατά 72% έως 98% του ΑΕΠ του 2012. Τα σενάρια αυτά θα πρέπει να εκτελεστούν με μυστικότητα ώστε να μην απογειωθούν οι τιμές των ελληνικών ομολόγων και υπάρξουν τάσεις κερδοσκοπίας.

 Δεν υπάρχει κανένα προφανές νομικό, χρηματοοικονομικό, ηθικό ή πολιτικό κώλυμα για την άρνηση υλοποίησης οποιασδήποτε από τις συγκεκριμένες τρεις επιλογές. Αν υπάρξει πολιτική απόφαση, εθνική αλλά και ευρωπαϊκή, προς αυτήν την κατεύθυνση η ελληνική κρίση θα αποκλιμακωθεί άμεσα και θα τελειώσει το συντομότερο δυνατό.

Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Ως οικονομικός πόλεμος είναι διεθνώς αποδεκτό η κινητοποίηση του συνόλου των οικονομικών μέσων ενός κράτους ενάντια σε άλλα κράτη, προκειμένου να αυξήσει την επιρροή του ή και να ανεβάσει το επίπεδο της ζωής των κατοίκων του. Συγχρόνως με τον οικονομικό πόλεμο είναι γνωστές στο παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον  οι μάχες των πολυεθνικών εταιριών για την κατάκτηση νέων αγορών, για τη βιομηχανική κατασκοπία, για τον πόλεμο των τιμών και άλλες στρατηγικές των επιτελείων τους, με στόχο την αύξηση της κερδοφορίας, την επίτευξη κερδών για τους μετόχους και bonus για τα στελέχη.

Ο οικονομικός πόλεμος δεν αποτελεί καινοτομία της εποχής μας. Είναι αποδεκτό ότι όλοι οι «πόλεμοι» έχουν οικονομική διάσταση λόγω των αιτιών τους, της ανάγκης χρηματοδότησής τους και των συνεπειών τους. Συνήθης αίτιο των πολέμων αυτών αποτελούσε και εξακολουθεί η κατάκτηση εύφορων εδαφών, η αρπαγή του ορυκτού πλούτου και ο έλεγχος συγκεκριμένων εδαφών μεγάλης στρατηγικής σημασίας. Είναι γνωστοί  από το πρόσφατο παρελθόν οι πόλεμοι για τα μπαχαρικά, τον άργυρο και το χρυσό, το πετρέλαιο ή και για τον έλεγχο ναυτικών οδών οι οποίοι πολλές φορές διεξήχθησαν χωρίς όπλα και στρατό.

Τις τελευταίες δεκαετίες η οικονομική πληροφόρηση. αποτελεί ίσως το κύριο μέλημα ενασχόλησης εξειδικευμένων  τομέων τόσο σε κράτη, όσο και σε πολυεθνικές εταιρίες. Είναι γνωστό ότι οι μυστικές υπηρεσίες αναζητούν οικονομικές πληροφορίες και ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά και οι μηχανές αναζήτησης αποτελούν σημαντικές πηγές πληροφόρησης για τα κράτη και τις εταιρίες. Η χρήση της πληροφόρησης στη συνέχεια χρησιμοποιείται για την κατάκτηση μιας αγοράς ή ακόμη και ενός κράτους το οποίο αν τολμήσει να αντισταθεί θα υποστεί οικονομικές κυρώσεις πολλαπλών μορφών και είδους.

Στην Ευρώπη, τον οικονομικό πόλεμο φαινομενικά διεξάγει η Γερμανική πολιτική ελίτ με τους συνοδοιπόρους της σε βάρος κυρίως ευρωπαϊκών κρατών της Μεσογείου. Στην  πράξη όμως αποτελεί συνδυασμό σύμπραξης κράτους και πολυεθνικών εταιριών κυρίως όμως γερμανικών συμφερόντων. Βεβαίως οφείλουμε να παραδεχθούμε ότι οι «νότιοι» της Ευρώπης έπεσαν οι ίδιοι στην παγίδα των χαμηλών επιτοκίων της ευρωζώνης τα οποία οδήγησαν σε υπέρμετρο δανεισμό κεφαλαίων κυρίως προς κατανάλωση με τις ευλογίες των Κυβερνήσεων, αντί να χρησιμοποιηθούν για την ανάπτυξη των οικονομιών τους.

Η Ελλάδα αποτέλεσε σε αυτό των οικονομικό πόλεμο μία πραγματικά ιδιάζουσα περίπτωση γιατί αφενός το χρέος της ήταν δημόσιο και αφετέρου επειδή της προσφέρθηκαν κεφάλαια τα οποία υπερέβησαν κατά πολύ τη δυνατότητα της χώρας να τα αποπληρώσει, έστω και σε βάθος χρόνου. Στις παγκόσμιες αγορές χρήματος κρατικές αλλά και ιδιωτικές, κανείς δεν προσφέρει χρήματα  χωρίς να έχει κάποιο αντίστοιχο κέρδος και φυσικά την απόσβεση του κεφαλαίου του. Αυτό αποδεικνύει, ότι ο δανεισμός της χώρας έγινε διότι υπήρχε η σχετική πληροφόρηση της δυνατότητας αποπληρωμής του χρέους της.

Το σχέδιο εξελίχθηκε με επιτυχία με τη σύμπραξη δυστυχώς της εγχώριας οικονομικής και πολιτικής ελίτ, τα δε αποτελέσματά του είναι γνωστά σε όλους. Η Ελλάδα σύρθηκε στη θερμή αγκαλιά του ΔΝΤ, το οποίο μαζί με την ΕΚΤ και τα κράτη της  ευρωζώνης  άρχισαν να χρηματοδοτούν το χρέος ουσιαστικά όμως προφύλασσαν τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα των χωρών τους, τα οποία είχαν εκτεθεί στα ελληνικά ομόλογα. Στη συνέχεια βέβαια φρόντισαν να μετατρέψουν το νέο χρέος  σε οφειλές προς Κράτη και να το υπαγάγουν στο Αγγλοσαξονικό δίκαιο (αποικιοκρατικό) το οποίο προστατεύει ιδιαιτέρως τους δανειστές.

Το χειρότερο στην περίπτωση της Ελλάδας ήταν,  η υποβολή των ιδιαίτερα αυστηρών όρων δημοσιονομικής προσαρμογής,  μέσω των νέων δανειακών συμβάσεων (μνημονίων) και η επιβολή τριμελούς επιτροπής εποπτείας (τρόικα), η οποία επιβλέπει μέχρι και σήμερα την ορθή τήρηση των συμφωνηθέντων. Παράλληλα μετά την μεταβίβαση τους χρέους από τα χρηματοπιστωτικά τους ιδρύματα στα κράτη εξανάγκασαν τη χώρα να προβεί σε κούρεμα του ιδιωτικού χρέους της, το οποίο όμως έθιξε κατά ένα πολύ υψηλό ποσοστό τα ελληνικά ταμεία κοινωνικής ασφάλισης, τις ελληνικές επιχειρήσεις  και τους Έλληνες επενδυτές.

Η δημοσιονομική προσαρμογή είχε ως βασικό στόχο να σταματήσει τη χώρα να παράγει ελλείμματα στον προϋπολογισμό της, το οποίο σημαίνει το δημόσιο να ξοδεύει ότι αυτό εισπράττει από φόρους. Η επίτευξη του στόχου οδήγησε στην υπέρμετρη φορολόγηση της πλειοψηφίας των Ελλήνων πολιτών αλλά και των επιχειρήσεων με αποτέλεσμα την αύξηση της ανεργίας και τη μείωση της κατανάλωσης. Παράλληλα υπήρξε και σημαντική περικοπή των δημοσίων επενδύσεων καθώς και μεγάλη καθυστέρηση καταβολής, εκ μέρους του Δημοσίου, των πάσης φύσεως οφειλών του η οποία και επέτεινε το ήδη αρνητικό κλίμα.

Ορισμένοι από τους δανειστές και οι εγχώριοι υποστηρικτές τους, προσπαθούν να πείσουν ότι το αυστηρό και άκαμπτο πρόγραμμα  δημοσιονομικής προσαρμογής πέτυχε και μάλιστα το αποδεικνύουν με την εμφάνιση έστω και αριθμητικά  πρωτογενούς πλεονάσματος.  Με την ανακοίνωσή του, η πολιτική ελίτ άρχισε να υπόσχεται τη διανομή του σε ομάδες πολιτών με ιδιαίτερα προβλήματα και παράλληλα ζήτησε από τους πιστωτές κράτη- μέλη της ΟΝΕ να ενεργοποιηθεί η ρήτρα για το «κούρεμα» του χρέους. Φυσικά στο σημείο αυτό άρχισαν οι αντιρρήσεις και οι αιτιάσεις για την ύπαρξη ή μη πρωτογενούς πλεονάσματος.

Η ύπαρξη του πρωτογενούς πλεονάσματος στηρίζεται κυρίως στην είσπραξη των φόρων, στην αναστολή πληρωμών του Κράτους στην εγχώρια αγορά, στην επιστροφή κερδών από τα ελληνικά ομόλογα της ΕΚΤ. Οι εταίροι πιστωτές μας με εμπειρία από τις παλαιότερες στατιστικές αλχημείες επιζητούν την επαλήθευση των στοιχείων από την Ευρωπαϊκή Στατιστική Αρχή. Είναι γνωστό ότι το όποιο «κούρεμα» του χρέους δεν θα μειώνει ουδόλως το δανειακό κεφάλαιο, αλλά θα αφορά το επιτόκιο και τη χρονική περίοδο αποπληρωμής του και αυτό γιατί η μείωση είναι πολιτικά δύσκολο να ψηφισθεί  κοινοβουλευτικά.

Η πλειονότητα των Ελλήνων Πολιτών παραμένει θύμα αυτού του οικονομικού πολέμου. Ο βομβαρδισμός από τα ΜΜΕ δημιουργεί σύγχυση και αντιλήψεις οι οποίες υποτάσσουν τη σκέψη. Οι πολιτικές και οικονομικές ελίτ μάχονται με κάθε μέσο για να παραμείνουν στην εξουσία και να ελέγχουν το γίγνεσθαι. Η προστασία του Συντάγματος τηρείται οριακά και διαστρεβλώνεται από νέα νομοθεσία την οποία παράγει η Βουλή. Οι διάφοροι πολιτικοί αρκούνται σε ρητορείες, σε διαπιστώσεις, σε καταγγελίες και σε ανέφικτες οικονομικά και πολιτικά λύσεις στο βασικό πρόβλημα ανασύστασης της ελληνικής οικονομίας.

Ο σχεδιασμός της οικονομικής κατάκτησης είναι επιστημονικός και άριστα οργανωμένος. Μείωση των δημόσιων ελλειμμάτων με υπερφορολόγηση νοικοκυριών και επιχειρήσεων με ταυτόχρονη ελάττωση στο κατώτατο όριο των πάσης φύσεως κοινωνικών παροχών, αύξηση της ανταγωνιστικότητας με μείωση μισθών και των υποχρεώσεων των επιχειρήσεων και αύξηση του δανεισμού, ώστε αφενός να εξοφλούνται στο ακέραιο κυρίως οι υποχρεώσεις του Ελληνικού Κράτους προς τους ίδιους, αλλά και αφετέρου η υπέρμετρη αύξηση του «νέου χρέους» να καταστήσει τη χώρα υποχείριο των οικονομικών τους συμφερόντων.

Βεβαίως εξακολουθούμε να έχουμε την ελευθερία μας και τη δυνατότητα της ψήφου, αλλά έχουν φροντίσει να περιορίσουν τις επιλογές μας, ώστε να μας κάνουν πειθήνια πιόνια τους. Αυτό άλλωστε είναι και το τίμημα του σημερινού οικονομικού πολέμου, με στόχο την υποθήκη του προνομιούχου οικοπέδου το οποίο ονομάζεται Ελλάδα. Αν θα καταφέρουν το στόχο τους εξαρτάται από το πόσο οι πολίτες αυτής της χώρας θα παραμένουν άπραγοι και παθητικοί βλέποντας το μέλλον τους να καταστρέφεται και την ελπίδα του τόπου τη νέα γενιά να οδηγείται στην ξενιτειά για την εξεύρεση εργασίας.

Στο γενικότερο ευρωπαϊκό πλαίσιο αντίστοιχα προβλήματα αντιμετωπίζουν και οι χώρες του «νότου» της Ευρώπης. Αν καταφέρουν να ενώσουν τις πολιτικές και οικονομικές δυνάμεις τους και τα συμφέροντά τους κάτω από ένα κοινό στόχο έχουν ελπίδα νίκης, σε διαφορετική περίπτωση η στρατηγική «διαιρώ και βασιλεύω» θα επικρατήσει με δυσμενή αποτελέσματα. Δυστυχώς ο «οικονομικός πόλεμος» απέδειξε ότι από την Ευρώπη της αλληλεγγύης και της καθολικής οικονομικής ανάπτυξης και ευμάρειας, έχουμε οδηγηθεί στην Ευρώπη των συμφερόντων κυρίως των ευρωπαϊκών πολυεθνικών εταιριών. 

Το ταμπού της επαναδιαπραγμάτευσης και οι συνιστώσες της

του Δημήτρη Μάρδα

Καθηγητή, Τμήματος Οικονομικών Επιστημών, ΑΠΘ

Τίθεται κατά καιρούς το ερώτημα κατά πόσο η επαναδιαπραγμάτευση των όρων των Μνημονίων είναι εφικτή. Η πρόταξη αντίθετων θέσεων, θεωρείται μάλλον αντιεπιστημονική προσέγγιση!. Τα πάντα είναι λοιπόν δυνατά, ενώ όλα εξαρτώνται από δύο παράγοντες: Από τη δυναμική του μέλους που επιδιώκει την επαναδιαπραγμάτευση και τα εμπόδια ή άλλως τους περιορισμούς που αντιμετωπίζει. Η δυναμική προσδιορίζεται από τα δεδομένα  που διαθέτει η χώρα(π.χ. θέση της Ελλάδας στο ευρώ, Άρθρα Συνθηκών), όπως και από το ταλέντο, τη δειλία, το ευάλωτο του χαρακτήρα σε δελεαστικές προσφορές ή απειλές εκ μέρους του αντιπάλου κ.ά, των δικών μας διαπραγματευτών. Τα εμπόδια εγείρονται καταρχάς από τις θέσεις της τρόικας.

Οι όροι των έως σήμερα Μνημονίων έχουν περιορίσει τους βαθμούς ελευθερίας των Ελληνικών κυβερνήσεων. Εξαρχής, (βλ. δίδυμο Παπανδρέου-Παπακωνσταντίνου) φάνηκε το κενό γνώσης που καταγράφηκε –εκτός αν υπήρχαν άλλες σκοπιμότητες– σε τέτοιας μορφής διαπραγμάτευσης. Οι τότε, όπως και οι μετέπειτα κυβερνώντες που υπέγραψαν τα άλλα Μνημόνια, υποβάθμισαν τη βαρύτητα της χώρας στο «παζλ ευρώ» και αγνόησαν τη γεωπολιτική της θέση, στοιχείο που απέτρεπε κάθε μορφής άτακτη χρεοκοπία.

Επίσης, έκαναν το λάθος να δεχθούν με μεγάλη ευκολία των υποκατάσταση των ιδιωτικών δανείων με κρατικά. Τέλος, πλην της χρηματοδοτικής βοήθειας, δε συζήτησαν οτιδήποτε άλλο, πάρα τις σχετικές προβλέψεις από τις ίδιες τις Συνθήκες της ΕΕ.

Για την επαναδιαπραγμάτευση του δημόσιου χρέους έχουν γραφεί και ειπωθεί αρκετά. Ως εκ τούτου, δεν πρόκειται αναφερθούμε στο εν λόγω θέμα. Θα ασχοληθούμε όμως με άλλα ζητήματα, που δεν έχουν προσελκύσει ακόμη το ενδιαφέρον. Ενδεικτικά, θα αναφερθούμε σε τρία ντοσιέ, που είναι δυνετό να ανοίξουν οποιαδήποτε στιγμή.  

Πρώτο: Βάσει συγκεκριμένων Άρθρων της Συνθήκης της Λισσαβόνας (π.χ. 135, 347) μπορεί να ανασταλεί προσωρινά η ελεύθερη διακίνηση αγαθών. Ειδικότερα, θα μπορούσε να επιτευχθεί για ένα χρονικό διάστημα, η μη συμμετοχή ξένων προϊόντων, ανταγωνιστικών των Ελληνικών, (π.χ. στολές στρατιωτών κ.λπ) στις κρατικές προμήθειες της χώρας, στο πλαίσιο μιας πολιτικής υπέρ της αγοράς Ελληνικών προϊόντων από το Δημόσιο. Κάτι τέτοιο, είναι ικανό να επανακινήσει μέρος της εγχώριας παραγωγής, λόγω του σημαντικού μεγέθους της υπό εξέταση αγοράς.

Δεύτερο: Στο πλαίσιο της προβλεπόμενης αλληλεγγύης, θα μπορούσε να ζητηθεί η συνδρομή των βιομηχανιών των εταίρων μας, με την ανάθεση μέρους της παραγωγής προϊόντων που παράγονται στη Γερμανία ή τη Γαλλία ή άλλου, σε Ελληνικές επιχειρήσεις. Με το μηχανισμό αυτό θα σώζονταν αρκετές βιομηχανίες. Έτσι κρατήθηκε στη ζωή η βιομηχανική παραγωγή στην Καλιφόρνια, όταν ο προϋπολογισμός της πολιτείας αυτής των ΗΠΑ αντιμετώπισε το 2009 μεγάλα ελλείμματα, περιστέλλοντας κάθετα τη δημόσια ζήτηση. Η τελευταία αντισταθμίστηκε από την ιδιωτική ζήτηση εταιριών εκτός Καλιφόρνιας, που έδωσαν αρκετές δουλειές στους εκεί παραγωγούς. Αυτό είναι το νόημα της ύπαρξης μιας Ένωσης (κι όχι Κοινότητας) κρατών!.

Τρίτο θέμα προς διαπραγμάτευση: Τρόποι για την αντιμετώπιση του προβλήματος της ρευστότητας στην εγχώρια αγορά. Στο πλαίσιο αυτό, διάφοροι τύποι ομολόγων ειδικού σκοπού, που θα παίξουν το ρόλο ενός Συμπληρωματικού Νομίσματος, μπορούν να απαλύνουν τις συγκεκριμένες πιέσεις και ταυτόχρονα να εξυπηρετήσουν και άλλους σκοπούς, όπως την ανάπτυξη.

Η δημιουργία τέτοιων ομολόγων, που θα κυκλοφορούν στην αγορά και θα έχουν ως αντίκρισμα (collateral) κάποιες αξίες, είναι μια από τις προτεινόμενες λύσεις. Οι αξίες αυτές μπορεί να είναι είτε νεόκτιστες ακριβές τουριστικές εγκαταστάσεις ή μέρος της περιουσίας βιώσιμων εταιριών αλλά με προβλήματα ρευστότητας ή οτιδήποτε άλλο. (βλ. αναλυτική περιγραφή της πρότασης «Οικονομικά Χρονικά», του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, http://library.oe-e.gr/material/pdf/f7f880ad-58aa-4f18-bd7a-d89240c37c80.PDF,  σελίδα 18 και μετά).

Τα προτεινόμενα ομόλογα, που δε θα αυξάνονται αυθαίρετα, θα χρησιμοποιούνται στην αγορά μαζί με το ευρώ. Το κράτος, μέσω των υποχρεώσεών του (π.χ. πληρωμές προμηθευτών του Δημοσίου) μπορεί να τα εισάγει στην αγορά. Ο πολίτης από την άλλη, θα μπορεί και ο ίδιος να τα χρησιμοποιεί για την αποπληρωμή των δικών του οφειλών απέναντι στο κράτος, όπως και για οποιεσδήποτε αγοροπωλησίες. Με τον τρόπο αυτό αντιμετωπίζεται μέρος του προβλήματος της ρευστότητας, που αν παραμείνει ως έχει, θα οδηγηθούμε σε ασφυξία με επακόλουθο τον θάνατο!

Υπάρχουν φυσικά και άλλα ζητήματα για επαναδιαπραγμάτευση με την τρόικα, αρκεί η δειλία και η υποχωρητικότητα, να χάσουν έδαφος υπέρ μιας άλλης στρατηγικής.  

Αρκετά…

Η «κρίση»[i] την οποία βιώνουμε έχει επηρεάσει σημαντικά τις ζωές όλων των κατοίκων αυτής της χώρας. Στην αρχή της το δεύτερο ήμισυ του 2010 ίσως λιγότερο, αλλά σήμερα τρία χρόνια μετά οι επιπτώσεις της σχεδόν αγγίζουν όλους τους Έλληνες. Τα αποτελέσματα της όμως, οδηγούν τους πολίτες όπως είναι εμφανές σε αδιέξοδα, σε απόγνωση και δυστυχώς σε αρκετές περιπτώσεις στην αυτοκτονία. Το αξιοσημείωτο αυτής της κρίσης είναι, ότι δεν αγγίζει μόνο εκείνους οι οποίοι δεν είχαν σταθερό εισόδημα, αλλά συγχρόνως δημιουργεί και νέους πτωχούς συνανθρώπους μας κυρίως εκ της μεσαίας αστικής τάξης, οι οποίοι μέχρι πρότινος χαρακτηρίζονταν από όλους γενικότερα ως «νοικοκυραίοι[ii]».

Η Ελλάδα ως χώρα έκανε σημαντικά λάθη στη διαχείριση των δημοσίων οικονομικών της και σε αυτό εκτός από τους πολιτικούς, οι οποίοι φέρουν τη μεγαλύτερη ευθύνη έχουμε μερίδιο και όλοι εμείς οι απλοί πολίτες με τις επιλογές μας. Είναι δε παγκοσμίως γνωστό ότι στη Βουλή γενικά καθρεπτίζεται το κάθε  Έθνος. Η διαχείριση της εξόδου της χώρας από την κρίση, όπως είναι πλέον εμφανές εκ του μέχρι σήμερα αποτελέσματος, την έχει επιτείνει με τη συνεχιζόμενη ύφεση, χρονικά αλλά και οικονομικά. Μάλλον είμαστε η μοναδική χώρα μέλος του ΟΟΣΑ,[iii] η οποία εν καιρώ ειρήνης έχει υποστεί τόσο σημαντική αλλά και βίαιη μείωση του βιοτικού και κοινωνικού επιπέδου των κατοίκων της.

Η χώρα οδηγήθηκε να δανειστεί για να ικανοποιήσει τις υποχρεώσεις της, κυρίως τις διεθνείς αλλά και τις εσωτερικές της, από το ΔΝΤ,[iv] τα κράτη μέλη της ΟΝΕ[v] και την ΕΚΤ[vi]. Οι δανειακές συμφωνίες οι οποίες υπογράφηκαν, διέπονται από το Αγγλοσαξονικό Δίκαιο, το οποίο δίνει σημαντικά πλεονεκτήματα στους πιστωτές μας. Οι συμφωνίες προέβλεπαν τη σημαντική μείωση του κόστους και την απελευθέρωση της αγοράς εργασίας, σημαντικό περιορισμό του Δημόσιου Τομέα της οικονομίας και σειρά από μεταρρυθμίσεις στην Αγορά ώστε αυτή να αποκτήσει πλήρη ελευθερία. Όπως ήταν φυσικό παρουσιάστηκαν σημαντικές αντιστάσεις από οργανωμένα συμφέροντα και από ομάδες ατόμων οι οποίοι εθίγονταν.

Η εσωτερική υποτίμηση και η υψηλή φορολόγηση οδήγησαν στο φαύλο κύκλο της ύφεσης. Οι πιστωτές λατρεύουν τα αριθμητικά δεδομένα και τις στατιστικές αδιαφορώντας για τον ανθρώπινο παράγοντα. Οι Έλληνες πολιτικοί πιεζόμενοι και εκείνοι από τα εγχώρια συμφέροντα και συντεχνιακές ομάδες, δεν προχωρούν στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, στο Δημόσιο αλλά και στον Ιδιωτικό Τομέα, με αποτέλεσμα το κόστος των απαιτήσεων για τη λειτουργία του Κράτους να το επωμίζεται ανισομερώς το σύνολο των πολιτών, ασχέτως αν το Ελληνικό Σύνταγμα (άρθρο 4, παράγραφος 5) αναφέρει ρητά «οι έλληνες πολίτες συνεισφέρουν χωρίς διακρίσεις στα δημόσια βάρη, ανάλογα με τις δυνάμεις τους».

Η κατάσταση του ανθρώπινου δυναμικού σήμερα στην Ελλάδα  περιγράφεται ως εξής: πληθυσμός: 10.815.197 άτομα, οικονομικά ενεργός: 3.360.334 άτομα (31,07%) , άνεργοι: 1.365.406 άτομα (27,3%) και συνταξιούχοι: 2.707.727 άτομα (25,03%)[vii]. Οι αριθμοί είναι ενδεικτικοί και αποδεικνύουν εμφανέστατα, το φαύλο κύκλο εντός του οποίου η χώρα στραγγαλίζεται και οδηγείται σε έναν αργό και επίπονο οικονομικό θάνατο. Τα δημοσιοοικονομικά μεγέθη τα οποία απαιτούν οι δανειστές μας έχουν επιτευχθεί με δραματική συνεισφορά του μεγαλύτερου μέρους των Ελλήνων Πολιτών και οι πολιτικοί μας οφείλουν να αντιληφθούν ότι τα όρια αντοχής της κοινωνίας έχουν προ πολλού ξεπεραστεί.

Αρκετά υπέστη αυτός ο λαός επί μια ολόκληρη τριετία. Μειώθηκαν μισθοί και συντάξεις, απωλέσθηκαν ασφαλιστικά και κοινωνικά δικαιώματα, απαξιώθηκε κινητή και ακίνητη περιουσία και υπέστη βίαιη και υπέρογκη φορολόγηση των εισοδημάτων αλλά και των λοιπών περιουσιακών στοιχείων. Και δυστυχώς όλα αυτά δεν κατάφεραν να ικανοποιήσουν την κάλυψη των δαπανών του δημόσιου τομέα, οι οποίες σε αρκετές περιπτώσεις προκαλούν με το ύψος και τη χρήση τους. Η σθεναρά αντίσταση των διαφόρων ομάδων συμφερόντων στην κατάργηση μη αναγκαίων οργανισμών και υπηρεσιών του δημοσίου οδηγεί στη λήψη οριζοντίων μέτρων, τα οποία θίγουν το σύνολο των ελλήνων πολιτών.

Αρκετά έχουν ειπωθεί από πολλούς για την εισφοροδιαφυγή και την φοροδιαφυγή. Επιτέλους ας επιλεγεί και εφαρμοστεί ένα σύστημα ελέγχουν των εισφορών και των φόρων το οποίο να είναι αντικειμενικό και δίκαιο και να σταματήσουν οι συνεχείς αλλαγές στο φορολογικό  και στους εισπρακτικούς μηχανισμούς. Η τεχνολογία το επιτρέπει, οι πιστωτές μας το επιζητούν, τα απαραίτητα κονδύλια υπάρχουν, όπως και το ανθρώπινο δυναμικό, αλλά δυστυχώς τίποτε ουσιαστικό δεν πραγματοποιείται. Οι λύσεις της υπερφορολόγησης οι οποίες έχουν επιλεχθεί έχουν τα αντίθετα αποτελέσματα, είναι άδικες επί το πλείστον και οδηγούν  τους πολίτες σε αντιδραστικές πράξεις εισφοροδιαφυγής και φοροδιαφυγής.

Αρκετά έχουν γίνει αλλά ποτέ δεν επαρκούν. Οι δανειστές πιέζουν για επιπρόσθετα δημόσια έσοδα, ώστε να μη χρειαστεί να μας δώσουν επιπρόσθετα δάνεια, το χρέος ως προς το διαρκές συρρικνούμενο ΑΕΠ[viii] της χώρας κατ’ ομολογία και των ίδιων είναι μη εξυπηρετήσιμο. Η επικρατούσα πολιτική και εμπόλεμη κατάσταση στις χώρες της Μέσης Ανατολής και της Μεσογείου γενικότερα δημιουργεί συνεχή κύματα παρανόμων προσφύγων- μεταναστών τα οποία καταλήγουν στη χώρα μας ενώ επιτρέπετε μόνο να επαναπατριστούν ή να τους δοθεί άσυλο λόγω της συμφωνίας Σένγκεν.[ix] Ο δε τραπεζικός τομέας αδυνατεί να διαδραματίσει το ρόλο του στην αναθέρμανση της οικονομίας.

Αρκετά όμως ως λαός έχουμε αποδεχθεί τον περιορισμό της δημοκρατίας. Η χώρα έχει απολέσει την εθνική της κυριαρχία σε χείριστο βαθμό με αποτέλεσμα οι τεχνοκράτες εκπρόσωποί των δανειστών μας (τρόικα) να πρέπει να εγκρίνουν «σχεδόν τα πάντα», ώστε να υλοποιείται η ομαλή χρηματοδότηση της χώρας. Συγχρόνως ομάδες συμβούλων με αμοιβές διεθνούς επιπέδου μας «συμβουλεύουν» για πως η χώρα θα προχωρήσει στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις. Το βασικό διαχρονικό μας πρόβλημα είναι, ότι αφού τις γνωρίζαμε και τις είχαμε επισημάνει δεν αναλάμβανε η πολιτική ελίτ να τις προχωρήσει σκεφτόμενη σαφώς το πολιτικό κόστος, ενώ τώρα την ευθύνη την μετακυλύει  στην Τρόικα.

Αρκετά έχουμε ως λαός ανεχθεί τα τελευταία χρόνια. Η δημοκρατία δεν έχει αδιέξοδα αλλά πάντα προσφέρει λύσεις. Ο εξοστρακισμός[x] δεν υφίσταται σήμερα ως πολιτική πράξη αλλά δύναται να χρησιμοποιηθεί, μέσω της ψήφου, για την απομάκρυνση από την πολιτική σκηνή όλων εκείνων των πολιτικών οι οποίοι έβλαψαν την Ελληνική Δημοκρατία. Ο λαός έχει ωριμάσει από την κρίση και μπορεί να κρίνει σωστά και δίκαια. Αλλά και οι δανειστές οφείλουν να αντιληφθούν ότι υπάρχει όριο στην κοινωνική και εθνική μείωση ενός λαού. Δεν επιτρέπετε εντός της ΕΕ να υφίστανται στρατηγικοί σχεδιασμοί λεηλασίας του εθνικού πλούτου ενός κράτους μέλους με την υποθήκευση των πλουτοπαραγωγικών πηγών του.

Αρκετά όμως με τις υπερβολές και φλυαρίες των πολιτικών μας. Ο Ελληνικός λαός οφείλει στον εαυτό του, στην ιστορία του, στον πολιτισμό του, αλλά και στο μέλλον των παιδιών του να αναλάβει τις ευθύνες του άμεσα και εντός των ορίων της δημοκρατίας. Η λύση δεν θα δοθεί από την υπάρχουσα πολιτική ελίτ, η οποία αν την κατείχε θα την υποδείκνυε, αλλά και θα την εφάρμοζε. Η αναγέννηση της χώρας, όταν θα έλθει, θα προέλθει από υγιείς και νέες πολιτικές δυνάμεις, οι οποίες θα έχουν ως στόχο την ευημερία της καθώς και των πολιτών της. Οι υφιστάμενες πολιτικές δυνάμεις έχουν ολοκληρώσει τον πολιτικό κύκλο ζωής τους και όσο συντομότερα το αντιληφθούν, τόσο γρηγορότερα θα προκύψει η λύση.

Αρκετά παραμείναμε σιωπηλοί και απαθείς, αρκετά ανεχθήκαμε το βιοτικό και  κοινωνικό μας υποβιβασμό, αρκετά αναβάλαμε τις αντιδράσεις μας. Έφτασε η χρονική στιγμή να μετατραπούμε όλοι σε ενεργούς πολίτες σε τοπικό, σε περιφερειακό και σε εθνικό επίπεδο. Είναι η στιγμή που αυτή η γενιά οφείλει να μιμηθεί  τους Αθηναίους έναντι των Περσών, τους Ραγιάδες έναντι των Τούρκων, τους πατεράδες / παππούδες της έναντι των Ιταλών.  Αυτό απαιτεί πλέον η δημοκρατία μας, η ιστορία μας αλλά και η παρακαταθήκη μας στο μέλλον των παιδιών μας. Ας ενώσουμε την ενέργειά μας με άλλους συμπολίτες μας και ας βροντοφωνάξουμε επιτέλους τα θέλω των ελπίδων μας, γιατί  «φωνή λαού, φωνή θεού»[xi].

ΒΟΡΕΙΟΣ

---

[i] Ελληνική Οικονομική Κρίση: Στα μέσα του 2010, και μετά τη διαπίστωση ότι υο δημοσιονομικό έλλειμμα της Ελλάδας έκλεισε για το 2009 σε επίπεδα πολύ πάνω από αυτά της βιωσιμότητάς του, η ελληνική κυβέρνηση αδυνατούσε να δανειστεί με λογικά επιτόκια από τις αγορές χρήματος για τη χρηματοδότηση του τρέχοντος δημοσιονομικού ελλείμματος και την αναχρηματοδότηση του χρέους. Αποτέλεσμα αυτών θα ήταν ο άμεσος κίνδυνος χρεοκοπίας και στάσης πληρωμών του Ελληνικού Δημοσίου και έτσι επιλέχθηκε από την πολιτική ηγεσία η λύση δανεισμού από την ΕΕ και το ΔΝΤ.

[ii]  Νοικοκύρης: περιγράφει την προκοπή ενός ανθρώπου, την αξιοσύνη του, τον κόπο και τα αγαθά τα οποία κέρδισε και διατήρησε από την εργασία του.

[iii] ΟΟΣΑ: Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης,  είναι διεθνής οργανισμός εκείνων των αναπτυγμένων χωρών (33 χώρες μέλη)  που υποστηρίζουν τις αρχές της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας και της οικονομίας της ελεύθερης αγοράς.

[iv] ΔΝΤ: Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, είναι διεθνής οργανισμός ο οποίος επιβλέπει το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα παρακολουθώντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες αλλά και τα ισοζύγια πληρωμών,  προσφέροντας οικονομική και τεχνική βοήθεια όταν του ζητηθεί.

[v] ΟΝΕ: Η Οικονομική και Νομισματική Ένωση, από τα 28 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) σήμερα, τα 17 έχουν υιοθετήσει το ευρώ, δηλαδή συμμετέχουν πλήρως στο Τρίτο Στάδιο της ΟΝΕ .

[vi] ΕΚΤ: Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, είναι η κεντρική τράπεζα για το ενιαίο νόμισμα της Ευρώπης, το ευρώ. Το βασικό καθήκον της ΕΚΤ είναι να διατηρεί την αγοραστική δύναμη του ευρώ, συνεπώς, τη σταθερότητα των τιμών στη ζώνη του ευρώ (δηλαδή στην ΟΝΕ).

[vii] ΕΣΑ: Ελληνική Στατιστική Αρχή, Δελτίο Τύπου, Αύγουστος 2013.

[viii] ΑΕΠ: Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν, είναι το σύνολο όλων των προϊόντων και αγαθών τα οποία παράγει η οικονομία μιας χώρας σε διάστημα ενός έτους, εκφρασμένο σε χρηματικές μονάδες.

[ix] ΣΕΝΓΚΕΝ:Η Συμφωνία ή η Συνθήκη Σένγκεν ισχύει με την εφαρμογή της συνθήκης του Άμστερνταμ το Μάιο του 1999 και καταργεί τους ελέγχους στα εσωτερικά σύνορα, χερσαία (συμπεριλαμβάνονται και τα αεροδρόμια) και θαλάσσια μεταξύ των χωρών της ΕΕ για υπηκόους της αλλά και τρίτους οι οποίοι όμως εισήλθαν νόμιμα (από τα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, όπως αυτά της Ελλάδας).

[x] ΕΞΟΣΤΡΑΚΙΣΜΟΣ: Είναι πολιτικό μέτρο (απομάκρυνσης για 10 χρόνια) το οποίο ελάμβανε η πολιτεία, στην αρχαία Ελλάδα και κυρίως στην Αθήνα, ενάντια σ' εκείνους τους διάσημους άντρες (κυρίως δημόσιους) που θεωρούνταν, για κάποιο λόγο, επικίνδυνοι για το δημοκρατικό πολίτευμα.

[xi] Ρητό: μετάφραση σε Φωνή λαού, φωνή Θεού, του Vox populi, vox dei (λατινικά).